
Nowy limit oznacza, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w 2022 roku za osobę ubezpieczoną nie będzie mogła być wyższa od 177.660 zł. Po przekroczeniu przez ubezpieczonego tej kwoty płatnik nie będzie miał obowiązku przekazywać za niego składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.
Ograniczenie rocznej podstawy wymiaru dotyczy wyłącznie składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz ewentualnej składki na Fundusz Emerytur Pomostowych. Składki na ubezpieczenie chorobowe i wypadkowe (a także na ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i FGŚP), po osiągnięciu granicy rocznej podstawy wymiaru składek emerytalnej i rentowych, płatnik nalicza ubezpieczonemu i odprowadza do ZUS od pełnej podstawy wymiaru składek.
Przekroczenie rocznej podstawy wymiaru składek oblicza się, sumując przychód z tytułu zatrudnienia u wszystkich płatników składek, niezależnie od tytułu zatrudnienia. To ubezpieczony jest zobowiązany zawiadomić wszystkich płatników o przekroczeniu kwoty rocznej podstawy wymiaru składek, gdy jest zatrudniony w kilku zakładach pracy. Jeśli przekazana informacja będzie błędna, ubezpieczony odpowie za nieopłacenie należnych składek.
Pan Marcin jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę u płatnika ALFA sp. z o.o. na stanowisku prezesa spółki. W umowie o pracę ma określoną stawkę wynagrodzenia w wysokości 16.000,00 zł miesięcznie. Po otrzymaniu wypłaty w grudniu 2022 roku osiągnie łączny przychód w wysokości 192.000,00 zł, a więc przekroczy limit 30-krotności. Spółka w grudniu 2022 roku będzie zobowiązana za pana Marcina opłacić składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe od podstawy 1.660,00 zł [16.000,00 zł × 11 mies. + 1.660,00 = 177.660,00 zł] oraz składki na ubezpieczenie wypadkowe i chorobowe od podstawy 16.000,00 zł.
Przekroczenie 30-kroności i zasiłek macierzyński
Pani Ewa zatrudniona jest na podstawie umowy o pracę w spółce akcyjnej stanowisku prezesa zarządu. Podstawa wymiaru składek w marcu 2022 roku przekroczyła 30-krotność przeciętnego wynagrodzenia, czyli kwotę 177.660,00 zł. Ubezpieczona urodziła dziecko 1 maja 2022 r. i nabyła prawo do zasiłku macierzyńskiego. Przez czas pobierania tego zasiłku podlegała ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowym. Płatnik nie będzie więc naliczał składek od kwoty wypłaconego zasiłku macierzyńskiego. W imiennym raporcie miesięcznym z kodem 12 40 xx będzie wykazywał zerową podstawę wymiaru składek i zerową kwotę składek.
Dodatkowa umowa o pracę
Pan Robert zatrudniony jest u płatnika składek ALFA na stanowisku dyrektora. W październiku 2022 roku jego przychód przekroczył granicę 30-krotności. Łącznie od początku roku wyniósł 180.000,00 zł, a w październiku 18.000,00 zł. W związku z tym w październiku 2022 roku płatnik składek zadeklaruje składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe od podstawy 177.660,00 zł, a na pozostałe ubezpieczenia od podstawy 18.000,00 zł. Ponadto 1 listopada 2022 roku pan Robert zawarł umowę o pracę z firma DELTA, z tytułu której w grudniu 2022 r. otrzymał wynagrodzenie w wysokości 15.000,00 zł, w związku z tym firma ALFA oraz firma DELTA w grudniu 2022 r. nie są zobowiązane do odprowadzenia składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.
Umowa o pracę i umowa zlecenia
Pan Wiesław zatrudniony jest na podstawie umowy o pracę w spółce DELTA z wynagrodzeniem wynoszącym 20.000,00 zł miesięcznie. U innego pracodawcy jest zatrudniony na podstawie umowy zlecenia, gdzie opłacana wyłącznie jest składka zdrowotna. W celu ustalenia limitu 30-krotności płatnik składek DELTA nie bierze pod uwagę wynagrodzenia uzyskanego przez pana Roberta z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy zlecenia w innej firmie, ponieważ nie są tam za niego opłacane składki na ubezpieczenia społeczne. W związku z tym w 2022 roku, jeśli pan Wiesław nie osiągnie innych oskładkowanych przychodów, granicę 30-krotności przekroczy w wrześniu 2022 roku (9 × 20.000,00 = 180.000,00 zł).
Umowa o pracę i umowa zlecenia – jak obliczyć podstawę wymiaru
Pani Beata zatrudniona jest na podstawie umowy o pracę w firmie BETA Sp. z o.o. na stanowisku dyrektora finansowego. Dodatkowo została zatrudniona na podstawie umowy zlecenia u płatnika GAMA sp. z o.o., z tytułu której zgłosiła wniosek o objęcie dobrowolnymi ubezpieczeniami społecznymi. W 2022 roku jej przychód w poszczególnych miesiącach kształtował się następująco:
W kwietniu 2022 roku pani Beata z tytułu zatrudnienia u obu płatników składek przekroczyła limit 30-krotności. Płatnicy zostali poinformowani o łącznym oskładkowanym przychodzie uzyskanym od początku roku do miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym następuje przekroczenie wskazanego limitu oraz o wysokości przychodu uzyskanego w miesiącu przekroczenia u pozostałych pracodawców.
W związku z tym obaj płatnicy powinni proporcjonalnie ustalić, jaką kwotę składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe każdy z nich odprowadzi. Powinni to zrobić według wzoru: × = (a × c): b.
Poszczególne symbole oznaczają:
X – wysokość przekroczenia kwoty granicznej przez ubezpieczonego za dany miesiąc w firmie BETA lub GAMA.
A – kwota przekroczenia limitu ogółem (licząc narastająco od początku roku) za dany miesiąc u obu pracodawców 28.340,00 zł [30.000,00 zł + 35.000,00 zł + 15.000,00 zł + 30.000, 00 zł + 36.000,00 zł + 60.000, 00 zł = 206.000,00 zł; 206.000,00 zł – 177.660,00 zł = 23.340 zł]
B – łączna kwota przychodu osiągnięta w firmie A i B przez ubezpieczonego za miesiąc, w którym nastąpiło przekroczenie [36.000,00 zł + 60.000,00 zł = 96.000 zł]
C – przychód osiągnięty w firmie BETA lub GAMA za miesiąc, w którym nastąpiło przekroczenie [36.000,00 zł lub 60.000 zł].
Obliczenie. jaką wysokość składek powinna opłacić w kwietniu 2022 roku firma BETA: (28.340,00 zł × 36.000,00 zł) : 96.000 zł = 10.627,50 zł.
Obliczenie jaką wysokość składek powinna opłacić w kwietniu 2022 roku firma GAMA: (28.340,00 zł × 60.000,00 zł) : 96.000 zł = 17.712,50 zł.
Art. 19 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r. poz. 423).
Obwieszczenie Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z 4 listopada 2021 r. w sprawie kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w roku 2022 oraz przyjętej do jej ustalenia kwoty prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (M.P. z 2021 r., poz. 1056).

Absolwent Wydziału Prawa i Administracji na Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy. Specjalista w zakresie zagadnień związanych z ubezpieczeniami społecznymi.Od kilku lat związany z administracją publiczną.
Wiedza i Praktyka Sp. z o.o.
ul. Łotewska 9a
03-918 Warszawa