Podstawę wymiaru świadczeń przysługujących z ubezpieczenia chorobowego na podstawie ustawy zasiłkowej stanowi w przypadku pracownika przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za 12 lub pełnych miesięcy kalendarzowych zatrudnienia poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy. Zgodnie jednak z art. 45 tej ustawy, podstawa wymiaru zasiłku chorobowego z tytułu pracy w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 13,71% tego wynagrodzenia. To zaś oznacza, że zasiłek dla pracownika zatrudnionego na cały etat nie może być liczony od podstawy niższej niż:

• 3.660,43 zł – od 2 stycznia do 30 czerwca 2024 r.,
• 3.710,47 zł – od 1 lipca do 31 grudnia 2024 r.

Dotyczy to wszystkich świadczeń przewidzianych przywołaną ustawą, tj. zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, opiekuńczego czy świadczenia rehabilitacyjnego. Ale także zasiłku chorobowego przysługującego z ubezpieczenia wypadkowego – zasady określone w ustawie zasiłkowej stosuje się bowiem również przy ustalaniu podstawy wymiaru świadczeń z ustawy o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (art. 7; tekst jedn.; Dz.U. z 2022 r. poz. 2189). Zatem również w tym przypadku podstawa zasiłku nie może być niższa niż aktualne minimalne wynagrodzenie pomniejszone o 13,715%.

Jeśli ustalona podstawa wymiaru zasiłku wraz ze składnikami, do których pracownik zachowuje prawo w okresie pobierania zasiłku, należnego za okres przypadający po 30 czerwca 2024 r. okaże się niższa od tej najniższej gwarantowanej kwoty, płatnik (pracodawca lub ZUS) ma obowiązek z urzędu obliczyć zasiłek od tej minimalnej stawki.

Dla pracowników zatrudnionych na niepełny etat najniższą podstawę wymiaru zasiłku ustala się od kwoty minimalnego wynagrodzenia odpowiedniej dla wymiaru czasu świadczonej pracy.

Tabela. Najniższa podstawa wymiaru świadczeń chorobowych od 1 lipca 2024 r.

Wraz ze wzrostem kosztów pracy wzrosną też składki ZUS dla osób prowadzących działalność, które są uprawnione do tzw. preferencyjnych zasad ich opłacania. Z takiej możliwości mogą korzystać przedsiębiorcy przez pierwsze 24 miesiące prowadzenia działalności. Opłacają wówczas składki na ubezpieczenia społeczne od podstawy nie niższej niż 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę. Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne nie mogła być zatem niższa niż:

• 1.272,60 zł – za okres od stycznia do czerwca 2024 r.,
• 1.290 zł – od lipca do grudnia 2024 r.

Tym samym za okres od lipca do grudnia 2024 r. składki nie będą mogły być niższe niż:

• 251,81 zł – na ubezpieczenie emerytalne (19,52%),
  103,20 zł – na ubezpieczenia rentowe (8%),
  31,61 zł – na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe (2,45%),
  21,54 zł – na ubezpieczenie wypadkowe (1,67%).

Łącznie – bez składki na ubezpieczenie zdrowotne – będzie to 408,16 zł.

Podwyżka minimalnego wynagrodzenia może mieć też znaczenie dla osób, które korzystają z innej ulgi w ZUS – tzw. małego ZUS plus. Dotyczy to osób, które prowadzą działalność gospodarczą na mniejszą skalę i mają prawo opłacać składki naliczane od podstawy zależnej od dochodu osiągniętego z działalności z biznesu w poprzednim roku kalendarzowym, ale nie niższej niż równowartość 30% minimalnego wynagrodzenia. Od lipca do grudnia 2024 r. muszą je więc opłacać od kwoty nie niższej niż 1.290 zł (4.300 zł x 30%).

Stawka płacy minimalnej to najniższa podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne przedsiębiorców opodatkowanych na zasadach ogólnych – tj. według skali podatkowej lub podatkiem liniowym. Jednak zgodnie z art. 79a ust. 1 oraz art. 81 ust. 2d ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, chodzi o wysokość tego wynagrodzenia obowiązującą na pierwszy dzień danego roku składkowego.

Rok składkowy trwa od 1 lutego danego roku do 31 stycznia kolejnego roku. W związku z tym składka zdrowotna za okres od lutego 2024 r. do stycznia 2025 r. nie może być niższa niż 9% minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na 1 lutego 2024 r., tj. 381,78 zł (tj. 9% z 4.242 zł). Zmiana wysokości minimalnego wynagrodzenia od lipca 2024 r. nie spowoduje zatem, że przedsiębiorcy opodatkowani na ogólnych zasadach mają uwzględniać wyższą podstawę do naliczenia składki zdrowotnej. Do końca 2024 r. obowiązuje ich najniższa składka w kwocie 381,78 zł.