Na początku 2022 roku wejdzie w życie nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która zmieni przepisy ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

Nowelizacja przewiduje dodanie art. 61a ust. 2 ustawy systemowej. Zgodnie z nim ZUS, aby ustalić prawa do zasiłku i jego wypłaty, będzie mógł pozyskiwać dane i informacje w zakresie niezbędnym do ustalenia prawa do zasiłków, ich wysokości, podstawy wymiaru oraz do ich wypłat od ubezpieczonych oraz płatników składek.

ZUS będzie mógł pozyskiwać dane i informacje pozwalające na weryfikację tego, czy świadczeniobiorca w sposób prawidłowy korzysta np. ze zwolnienia lekarskiego poprzez uzyskiwanie tych danych od płatników (np. pracodawców, zleceniodawców) oraz samych ubezpieczonych. Chodzi jednak o płatników, którzy odprowadzają składki za konkretną osobę, a nie każdego, kto jest płatnikiem.

Proponowane rozwiązanie będzie umożliwiać pozyskiwanie od płatnika składek i ubezpieczonego niezbędnych danych koniecznych do przyznania prawa i wypłaty świadczenia z ubezpieczenia chorobowego. Dotyczyło to będzie np.:

• potwierdzenia okoliczności zawartych w oświadczeniach składanych przez ubezpieczonych dla celów ustalenia prawa do zasiłku,
• istnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń albo wstrzymanie ich wypłaty,
• ustalenia okoliczności związanych z prawidłowością wykorzystywania zwolnień od pracy lub wykonywaniem pracy zarobkowej w czasie zwolnienia od pracy.

Zmiana nie będzie oznaczać zwiększenia obowiązków płatników składek. Korzyścią dla wszystkich, przede wszystkim dla ubezpieczonych, ma być usprawnienie procesu ustalenia prawa i wypłaty zasiłków.

Oskar Sobolewski

prawnik, ekspert w Instytucie Emerytalnym